رۆڵی هونەر و ئاستەنگەکانی لە سیستمی پەروەردەی هەرێم
نووسینى: یاسین حەمەسەعید (پەروەردەیەک لە کۆمەڵگەدا کاریگەری دەبێت، ئەگەر هونەری کردبێتە سەنتەر...ڤیلیام گلاسەر) هەرچەند پۆلێنکردنی هونەر (لە سەردەمی ڕێنێسانسەوە بەدواوە) هاتە ئاراوە. چەندین چەمک و توانای بنەڕەتی لە ژیاندا هەن کە لە ژێر چەمکی فراوانی هونەردا پێناسە دەکرێن، لەگەڵ ئەوەشدا لە قۆناغی هاوچەرخدا ناتوانرێت بەو تێڕوانینە فراوانە بەردەوام بێت. بۆیە بەپێی پێداویستییەکانی ئەمڕۆی مرۆڤ، گونجاندنی تیۆری گشتی هونەری کار بە چەندین وردبینی، پرسێکی قورس و بەرپرسیارانەیە. بۆیە مامەڵەکردن لەگەڵ هونەر لە پەروەردەدا بابەتێکی گرنگ و پێویست و بەرچاوە، بەهۆی هاتنە ناوەوەی ئەم بابەتە لە هەموو بەشەکانی ژیاندا. نابێت چاوپۆشی لەو ڕۆڵە بکەین کە هونەر لە گەشەپێدانی کەسایەتی مرۆڤەکاندا دەیگێڕێت؛ چونکە
ئایندهناسی یان لێكۆلێنهوهى داهاتوو “Futurology”
نووسینى: یاسین حەمەسەعید پێشهكى: مرۆڤ به درێژایی مێژوو خوازیار و ئارهزوومهندى ئهوه بووه كه رووداوهكانى داهاتوو بزانێت، شێوازه جۆراجۆرهكانى وهك بهختگرتنهوه و فاڵگرتنهوه و دهستخوێندنهوه سهلمێنهرى ئهم راستیهن، بۆیه دهبینین پاشا و پیاوانى ئایینى به تایبهتى ئایینه زهمینیهكان ههمیشه سوودیان لهم لایهنهى مرۆڤهكان وهرگرتووه و بهناوى كاهین و پێشبینیكارانهوه گهلێك له خواستهكانى خۆیان بۆ چهسپاندنى دهسهڵاتیان بهسهریاندا بهكارهێناوه و ههمیشه ئهمانیان بهكارهێناوه بۆ ترساندنى گهل كه گوایه ئهگهر بێت و بهگوێیان نهكهن ئهوا پێشبینى كارهساتى خراپ و تووڕهبوونى خوداوهندهكانى لێدهكهوێتهوه. كهچى لهپاڵ ئهمانهشدا كهسانێك ههبوون كه به دانا و حهكیمهكان دهناسران و پێشبینى ههندێك حاڵهتیان دهكرد و تاڕادهیهكیش زانستی بوون
جهدهلى پهیوهندى خود و بابهت لاى مرۆڤى بیركهرهوه
دیدارێك لهگەڵ بهڕێز م.تحسین حەمهغەریب دیدارى: تارا ئیبراهیم ئەم دیدارە لە گۆڤاری هێشتا ژمارە هەشت بڵاوکراوەتەوە رهنگه لهم رۆى شهقامی كوردیدا زۆر سانا نهبێت بتوانیت شوناسى نوسهرێك یان روناكبیرێك باش دیارى بكهی :بهو حوكمهى زۆربهیان وهك یهك قسان دهكهن و بیر دهكهنهوه .بهڵام خوش بهختانه تحسین حمه غریب وهك خوى كه ههیه قسان دهكات و بیر دهكاتهوه ،خاكی بون لهرێزدا و كهیل بون له معریفه ....خاڵه جیاكاریه كانى تحسین حمه غریبه. لهم سونگهیهوه دهمانهوێت باس و خواسى گرنگى وهك جهدهلى خود و مروڤى بیركهرهوه ....بخهینه بهر باس و لێكوڵینهوه لهگهڵیان. پ/دهمانهوێ قسه لهسهر ژیانى سایكۆلۆژى مرۆڤى بیركهرهوه بكهین بهبۆچوونى جهنابت
قوتابخانەی خەونەکان
نووسینى: تۆتسۆكۆ كۆرۆياناگی وەرگێڕانى: یاسین حەمەسەعید پێشەکى و ڕۆنانى مامۆستا تەحسین حەمەغەریب بۆ کتێبەکە (منیش توتوچانى سەردەمى خۆم بووم) منیش هەر لە مناڵییەوە شێوازى مامەڵەم هەمان مامەڵەی تۆتۆچان بوو، بە جیاوازى ئەوەى لە قۆناغە جیاوازەکانى مناڵیم مامۆستایەکى دیاریکراو نەبوو (وەک مامۆستا سۆساکۆ کۆبایاشی)، بەڵکو گەلێ مامۆستا بوون کە تواناکانى منیان دەرخست. هەروەک قوتابخانەکانى کە من ئازادانە تێیاندا بیرمکردەوە و ئازادانە رەفتارم تێدا دەکردن تەنها یەک قوتابخانە وەک قوتابخانەی (تۆماۆو) نەبوو!. مامۆستاکانم زێتر لەیەک مامۆستا (مامۆستا کۆبایاشی) و قوتابخانەکانیشم زیاد لە قوتابخانەیەک (قوتابخانەی تومۆوا) بوون. بەڵکو هەندێکیان هەر قوتابخانە نەبوون بە مانای نەریتى قوتابخانە!. من لێرە نامەوێت مێژووی ژیانى مناڵی و
مورید و مورشد، یان ئیقباڵ و مهولانا
نووسینى: محمد بقائی ماكان و: یاسین حهمهسهعید شارهزایان و بیریاران و ئهوانهى كه له بهرههمهكانى "محهمهد ئیقباڵ لاهورى"یان كۆڵیوهتهوه، ئهوا ئهویان به مهولاناى سهردهمى نوێ ناوبردووه، ئیقبال یهكێكه لهوانهى كه زۆرێك له ئهزموونهكانى مهولاناى لاى خۆى كۆكردۆتهوه و وێڕاى ئهوهش حهوت صهد ساڵ ئهزموونى پاش مهولاناشى لایه و له دواى مهولاناشهوه كهمتر كهسێك ههیه هێندهى ئیقبال توانیبێتى فهلسهفهى نوێ و كۆن، لهگهڵ عیرفانى ئیسلامى و نا ئیسلامى و ههموو شێوازهكانى بیركردنهوى رۆژههڵات و رۆژئاوا، چهمكهكانى ئایینهكانى جیهان، تیۆره سیاسی و ئهخلاقى و سیاسیهكان، زۆرینهى دیارده تیۆرى و كرداریهكان و ههروههاش زۆرینهى زانسته نوێیهكان ئاشنا بێت. ئیقباڵ ههموو ئهمانهى له دهفرى
پەروەردە و گۆڕانی کۆمەڵایەتی
پەروەردە و گۆڕانی کۆمەڵایەتی دوو چەمکی گرێدراون، کە پەیوەندییەکی ئاڵۆز و فرەڕەهەندییان پێکەوە هەیە. سەبارەت بەم پەیوەندییە، دوو ڕوانگەی سەرەکی بوونیان هەیە. ڕوانگەی یەکەم، پەروەردە وەک دامەزراوەیەکی کۆمەڵایەتی تەماشا دەکات کە ئامانجی پاراستنی دۆخی ئێستا و گواستنەوەی میراتی ڕابردووە بۆ نەوەکانی داهاتوو. لەم ڕوانگەیەوە، پەروەردە ڕۆڵێکی پارێزگارانە دەگێڕێت و هەوڵدەدات داب و نەریت و بەها کۆمەڵایەتییەکان وەک خۆیان بهێڵێتەوە. بەڵام ڕوانگەی دووەم، پێی وایە پەروەردە هۆکارێکی سەرەکییە بۆ گۆڕانکاری و نوێبوونەوەی کۆمەڵایەتی، هەروەها جووڵەی کۆمەڵگە بەرەو پێشکەوتن و گەشەسەندن. لەم دیدگایەوە، پەروەردە یارمەتیدەرێکی بەهێزە بۆ گۆڕانکارییە ئەرێنییەکان لە کۆمەڵگەدا، و تاکەکان هان دەدات بۆ بەرهەمهێنانی فەرهەنگ، بیرکردنەوەی ڕەخنەگرانە، و ئازادیخوازی.







